1 gal ile to litrów? Przelicznik jednostek objętości

1 galon amerykański (US liquid gallon) to dokładnie 3,785411784 litra, a 1 galon angielski (imperial gallon) to 4,54609 litra. W obrocie ropą i paliwami stosuje się galon amerykański. Warto poznać różnice między tymi jednostkami, aby poprawnie przeliczać baryłki, spalanie i wydajność urządzeń.

Czym jest galon i jakie są jego rodzaje?

Galon, oznaczany skrótem gal, to miara objętości płynów i ciał sypkich używana głównie w krajach anglosaskich. W Europie dominuje system metryczny z litrem i metrem sześciennym, natomiast w Stanach Zjednoczonych oraz Wielkiej Brytanii wciąż funkcjonują odrębne jednostki objętości.

Pod tą samą nazwą kryją się trzy różne wartości. Galon amerykański dla płynów (US liquid gallon) ma 3,785411784 litra i to on jest standardem w handlu paliwami. Galon angielski (imperial gallon) jest większy i wynosi 4,54609 litra. Istnieje jeszcze galon amerykański dla ciał sypkich (US dry gallon), który liczy 4,40488377086 litra, ale w hydrotechnice nie znajduje zastosowania.

Ile dokładnie litrów mają poszczególne galony?

Największa różnica dotyczy porównania wersji amerykańskiej i angielskiej. Ta druga jest większa o ponad 0,75 litra, co przy większych ilościach wyraźnie wpływa na wynik przeliczenia.

Dla cieczy najistotniejszy jest galon amerykański, ponieważ obowiązuje w międzynarodowym handlu ropą naftową i w specyfikacjach urządzeń produkowanych w USA.

Jak przeliczać galony na litry?

Podstawowy przelicznik opiera się na stałych wartościach. Dla galona amerykańskiego wystarczy zapamiętać, że 1 galon to 3,785411784 litra, a 1 litr to 0,2641720524 galona amerykańskiego. Dla galona angielskiego przyjmuje się 4,54609 litra.

Wzór dla galona amerykańskiego

Chcąc zamienić litry na galony amerykańskie, dzieli się objętość w litrach przez 3,785411784. W drugą stronę mnoży się liczbę galonów przez 3,785411784. W codziennych rachunkach można posługiwać się wartością zaokrągloną do 3,785 litra.

Jednostki wydajności w instalacjach i przemyśle

W projektowaniu stacji uzdatniania wody oraz systemów odwróconej osmozy najczęściej pojawiają się następujące jednostki przepływu:

• GPD (Gallons Per Day) – galony na dobę,
• GPH (Gallons Per Hour) – galony na godzinę,
• l/24h – litry na dobę,
• l/h – litry na godzinę,
• m3/24h – metry sześcienne na dobę,
• m3/h – metry sześcienne na godzinę.

Automatyczne kalkulatory przepływu eliminują błąd obliczeniowy podczas konwersji między tymi miarami.

Baryłka ropy – ile to litrów i galonów?

W handlu ropą naftową podstawową miarą jest baryłka ropy (bbl). Zgodnie z obowiązującą normą handlową 1 baryłka to 42 galony amerykańskie, co po przeliczeniu daje około 158,987 litra. Pojemność ta pochodzi z czasów, gdy ropa była przewożona w drewnianych beczkach, a przyjęty standard przetrwał do dziś.

Obecnie transport surowca odbywa się głównie rurociągami lub cysternami, ale baryłka nadal jest powszechnym standardem na rynku amerykańskim i międzynarodowym. Niektóre kraje, na przykład Rosja, Arabia Saudyjska czy państwa UE, podają produkcję ropy w tonach lub litrach. Na potrzeby eksportu i kontraktów terminowych wszystko i tak przelicza się na baryłki. Ceny na giełdach towarowych wyrażane są w dolarach za baryłkę. Produkty powstające z ropy naftowej, energia elektryczna i alkohol podlegają akcyzie.

1 baryłka ropy = 42 galony amerykańskie = 158,987 litra. W przemyśle naftowym stosuje się wyłącznie galon amerykański.

Gdzie w praktyce stosuje się przelicznik galon na litr?

Konwersja między galonem a litrem ma znaczenie nie tylko w handlu paliwami, ale także w motoryzacji, uzdatnianiu wody i projektowaniu instalacji hydraulicznych.

Zużycie paliwa – litry na 100 km i mil na galon

W Europie spalanie podaje się w litrach na 100 kilometrów, natomiast w USA i Wielkiej Brytanii używa się mil na galon (mpg). Ponieważ galon amerykański ma 3,785 litra, a imperialny 4,546 litra, wyniki nie są bezpośrednio porównywalne. Na przykład 8 litrów na 100 km to około 29,4 mpg w wersji amerykańskiej. W galonie angielskim rezultat będzie inny, dlatego przy porównywaniu aut z importu trzeba sprawdzić, o którą jednostkę chodzi.

Wydajność membran osmotycznych i uzdatnianie wody

W systemach odwróconej osmozy wydajność membran podaje się zwykle w GPD, czyli galonach na dobę. Proces ten, stosowany do produkcji wody demineralizowanej, wywodzi się z rynku amerykańskiego, dlatego oznaczenia galonowe są w nim naturalnym standardem. Inżynier projektujący zbiornik buforowy albo dobierający pompę wspomagającą musi zamienić tę wartość na litry na godzinę lub metry sześcienne na dobę. Wielu producentów membran osmotycznych i pomp pochodzi ze Stanów Zjednoczonych, gdzie obowiązuje system amerykański.

Na wynik wpływają także ciśnienie i temperatura wody, dlatego powyższe wartości warto traktować jako uśrednione dla optymalnych warunków pracy.

Galony w recepturach piwowarskich

W amerykańskich recepturach piwowarskich objętości podaje się często w galonach amerykańskich. Zamiana na litry bywa potrzebna przy skalowaniu przepisów na brzeczkę, dodawaniu cukru do refermentacji czy ustalaniu ilości wody do zacierania.